De eerste editie van het FIDE World University Team Chess Championship is van start gegaan in Almaty. Het toernooi, georganiseerd door Al-Farabi Kazakh National University in het kader van FIDE’s Jaar van Schaak in het Onderwijs 2026, verenigt universiteitsploegen uit meerdere continenten. Naast sportieve ambities staat de rol van schaak in het hoger onderwijs centraal.

De delegaties werden in Almaty ontvangen met muziek, traditionele keuken en optredens die de rijke cultuur van Kazachstan in de kijker zetten. De openingsplechtigheid vond plaats in de Farabi Hub, met toespraken van vertegenwoordigers van de overheid, de universiteit en de Kazachse schaakbond. Volgens bondspresident Timur Turlov markeert dit evenement een belangrijk keerpunt voor zowel Kazachstan als het universitaire schaken wereldwijd. “We zijn erg blij dat we dit langverwachte toernooi eindelijk mogen organiseren… en we zijn vereerd om uitstekende universiteiten van over de hele wereld te verwelkomen.”

Turlov legde de nadruk op de bredere betekenis van de competitie: internationale vriendschappen, kennismaking met de Kazachse gastvrijheid en duurzame banden voorbij het bord. Hij wees ook op de snelle uitbouw van schaakprogramma’s in scholen en universiteiten in Kazachstan.

Studentenstemmen uit Oxford en Melbourne

De educatieve waarde van schaak stond eveneens voorop in gesprekken met deelnemers. Andrea Henderson de La Fuente (Universiteit van Oxford), doctoraatsstudent astrofysica, noemde het meedoen in Kazachstan een memorabele kans. “Growing up playing chess, the biggest thing I’ve noticed is my concentration. I can concentrate for a long period of time without getting distracted.” Over de sportieve ambities bleef ze nuchter: “We’re here to have a good time and do the best we can… we’re really here for the experience.”

Uit Melbourne onderstreepten Chloe en Ryan hoe studie en schaak elkaar versterken. “Every game is different… it’s very exciting to keep learning new things,” aldus Chloe. Ryan vulde aan: “I really enjoy the pattern recognition aspect… you can apply certain ideas in completely different positions.” Beiden prezen de open clubcultuur: “Everyone can play. If people don’t know how to play, we teach them.”

Eerste speeldag: vier leiders na de openingsmatches

De competitie begon met de groepsfase, waarin elke ontmoeting uit twee matches met verwisselde kleuren bestaat. In Poule A nam Ural State Mining University de leiding met tweemaal 4-0 tegen Peking University; Harvard staat tweede na 2,5-1,5 en 2-2 tegen Melbourne. In Poule B domineerde Saint Louis University Webster met 3,5-0,5 en 4-0; Universidad de Chile staat tweede na 2-2 en 3,5-0,5 tegen Pretoria. In Poule C boekte University of Texas at Dallas 4-0 en 3,5-0,5 tegen Cambridge; National Technical University of Athens volgde met tweemaal 2,5-1,5 tegen Almaty Management University. In Poule D versloeg gastheer KazNU Al-Farabi Oxford met 3-1 en 3,5-0,5; KNUS won 3-1 en speelde 2-2 tegen Universitas Gunadarma en staat tweede.

Na de eerste speeldag gaan KazNU Al-Farabi, University of Texas at Dallas, Ural State Mining University en Saint Louis University aan de leiding. De groepsfase loopt woensdag verder, met strijd om de top twee per poule en kwalificatie voor de knock-outfase.

Jeugddriedaagse naast het universiteitstoernooi

Parallel loopt in Almaty de jeugdontmoeting Kazachstan tegen de Wereld. In het rapidschaken op dinsdag wonnen de Kazachse jongens met 14,5-9,5; bij de meisjes trok de Wereld met 18-6 aan het langste eind. Woensdag volgt het blitzgedeelte, waarna de universiteitsteams hun groepsfase hervatten.

Bronnen: en.chessbase.com, www.fide.com, www.fide.com

Vermelde spelers: Timur Turlov, Andrea Henderson de La Fuente, Chloe Nguyen, Ryan Lee