De 13de wereldkampioen bevestigt dat hij in de Verenigde Staten door veiligheidsdiensten is gewaarschuwd voor een ernstig risico op zijn leven. De melding volgt op berichtgeving dat een Russisch netwerk in het buitenland aanslagen tegen Kremlin-tegenstanders beraamde. Kasparov stelt maatregelen te hebben genomen, maar zijn publieke oppositie tegen Vladimir Poetin voort te zetten.

Volgens een bericht dat hij donderdag deelde, kregen hij en oppositiefiguur Ivan Tyutrin te horen dat zij voorzichtig moesten zijn. Beiden werd niet expliciet meegedeeld of hun namen voorkomen in een Amerikaanse aanklacht waarin doelwitten anoniem blijven. “But I will not stop and I will not hide,” schreef Kasparov, die verklaarde zijn activiteiten onverminderd voort te zetten. Op X merkte hij op: “For 20 years of fighting Putin’s bloody dictatorship I’ve been asked if I was worried about my safety. I used to joke, ‘Would that help?’ Now there are indictments over a Russian assassination plot on US soil.”

Achtergrond van de dreiging

Spaanse berichtgeving meldde dat een aan Russische inlichtingendiensten gelieerd netwerk aanslagen voorbereidde op ballingen, onder wie Kasparov. Daarbij zou de planning rond voormalig Doema-afgevaardigde Ilja Ponomarjov in de Verenigde Staten het verst gevorderd zijn geweest. Eerder maakte het Amerikaanse ministerie van Justitie op 15 september bekend dat vijf personen zijn aangeklaagd in verband met observatie- en moordplannen tegen Russische dissidenten en met plannen voor aanslagen in Europa. De namen van Kasparov en Tyutrin worden in die zaak niet genoemd.

In de aanklacht wordt een dissident in de VS aangeduid als “Victim-1”, die door Spaanse media wordt geïdentificeerd als Ponomarjov. Volgens de aanklacht werden locaties gefilmd en gefotografeerd, en werd een ingehuurde persoon 40.000 dollar geboden om de moord uit te voeren; die weigerde. De vijf verdachten zijn voortvluchtig en de beschuldigingen zijn nog niet in de rechtbank bewezen.

Kasparovs positie binnen de schaakwereld

Kasparov, 63, was wereldkampioen van 1985 tot 2000 en stopte in 2005 met profschaak, maar bleef betrokken via onder meer de Saint Louis Chess Club. Recent speelde hij er een Chess960-duel tegen Veselin Topalov, dat hij met 16-8 verloor. Buiten het bord groeide hij uit tot een prominente criticus van Poetin; in 2012 werd hij bij een rechtbankprotest in Moskou aangehouden. Sinds 2013 woont hij buiten Rusland en was hij medeoprichter van het Free Russia Forum in Litouwen. In 2022 werd hij in Rusland als “buitenlands agent” bestempeld, in 2024 toegevoegd aan lijsten van “terroristen en extremisten”, en later dat jaar bij verstek gezocht verklaard.

Bronnen: en.chessbase.com, www.chess.com

Vermelde spelers: Garry Kasparov, Ivan Tyutrin