Het festival van Judit Polgar in Boedapest zette dit jaar het thema kritisch denken centraal, met een programma dat schaak verbond met onderwijs, technologie en kunst. Tegelijkertijd startten in Tsaghkadzor wetenschappelijke conferenties rond schoolschaak die de link tussen het bord en het klaslokaal verder uitdiepen.

Het Judit Polgar Global Chess Festival vond plaats in de Hongaarse Nationale Galerij op zaterdag 26 september. Sinds 2015 groeit het evenement uit boven het louter competitieve: naast simultaans en toernooien bevat het conferenties, artistieke projecten en hybride formats die wetenschap en technologie betrekken. De editie van 2026 onderzocht hoe schaken kan helpen bij het analyseren van informatie, het toetsen van aannames en besluitvorming.

Van 10:00 tot 17:30 liep een mix van doorlopende activiteiten en vaste tijdsblokken. Bezoekers konden deelnemen aan de Master Relay Simul, logica-oefeningen en Live Chess Painting, of sterkere spelers uitdagen. Geprogrammeerde onderdelen omvatten educatieve sessies, robotica en een vertoning van de documentaire Queen of Chess. Op het hoofdpodium werd gedemonstreerd hoe AI-modellen aspecten van speelstijlen nabootsen, aangevuld met programma’s voor ouders over Chess Palace en artificiële intelligentie.

Judit Polgar speelde blind simultaan tegen grootmeester Gergely Antal; de partij eindigde remise. In de Master Relay Simul wisselden Judit, Sofia Polgar en GM Krisztian Szabo elkaar af aan dezelfde borden. Een opvallend onderdeel was de Community Chess Simul: vijf teams namen het gelijktijdig tegen Polgar op, gecoacht door hun online achterban en gepresenteerd door IM Anna Rudolf. De uitslag: 3,5 uit 5 voor Polgar, met winst in drie matchen, een gelijkspel tegen Chess Is For Everyone en een nederlaag tegen Pietro Chess. Het team Hungarian Stars, aangevoerd door neuroloog Szilveszter E. Vizi, speelde als uitzondering zonder externe input.

RubikChess maakt publieksdebuut

Voor het eerst werd het RubikChess-toernooi opengesteld voor het grote publiek. In samenwerking met de FIDE-commissie voor vrouwenschaak en met steun van Rubik’s streden duo’s over vijf ronden: één teamlid schaakte, de ander loste een 3×3-kubus op. Deelnemers waren vooral amateurs tot 1800 Elo en kubusliefhebbers. Ernő Rubik en Sofia Polgar verzorgden de opening; op het hoofdpodium gaven de winnaars van de eerste editie een demonstratie met commentaar van Judit Polgar.

Tsaghkadzor verbindt wetenschap en schoolschaak

Parallel aan het schoolschaakgebeuren in Europa begon in Tsaghkadzor de International Scientific Conference “Theory and Practice of Chess Education”, van 1 tot en met 2 oktober 2026. Inleidende toespraken kwamen van Lilit Mkrtchyan (Armeense Staats Pedagogische Universiteit) en Andrey Vodianov (ISCF), die de missie om “bruggen te bouwen” onderstreepte. Smbat Lputyan kaderde schaak als sport, wetenschap, onderwijs, kunst en cultuur, met nadruk op jeugdontwikkeling en kritisch denken. Een markant moment was de ondertekening van een Memorandum of Understanding tussen ISCF en de Armeense Staats Pedagogische Universiteit, bedoeld om internationale onderwijsinitiatieven en academische praktijk dichter bij elkaar te brengen.

Bronnen: en.chessbase.com, www.fide.com

Vermelde spelers: Judit Polgar, Sofia Polgar, Gergely Antal, Anna Rudolf, Ernő Rubik, Hannah Sayce, Szilveszter E. Vizi, Andrey Vodianov, Lilit Mkrtchyan, Smbat Lputyan