De nieuwe FIDE-ratings van 1 april zetten de jeugd opnieuw in de schijnwerpers. Nodirbek Abdusattorov stijgt naar de vierde plaats op de klassieke wereldranglijst dankzij zijn zege in het Prague International Chess Festival Masters. Tegelijk duiken tal van jonge spelers en speelsters op met forse ratingwinsten, wat de bredere trend van verjonging onderstreept.

De top van de open lijst bleef grotendeels stabiel, met Magnus Carlsen, Hikaru Nakamura en Fabiano Caruana ongewijzigd op de eerste drie posities. De grootste verschuiving kwam daarachter: Abdusattorov noteerde een persoonlijke hoogste rating van 2780 (+9) en passeerde Vincent Keymer, die terugviel na een lastig maart. Wesley So en Arjun Erigaisi boekten kleine plusjes, terwijl Anish Giri en Wei Yi status quo bleven. In totaal zijn er inmiddels meerdere twintigers stevig verankerd in de top-10, met 2003-2006 als dominante geboortejaren.

Prague Masters als katalysator

De doorslag voor Abdusattorov kwam in Praag, waar hij het Masters-toernooi voor de tweede keer won. Dat resultaat leverde hem de sprong naar plek vier op en bevestigde zijn constante opwaartse lijn in de eerste maanden van het jaar. In dezelfde periode had wereldkampioen Gukesh Dommaraju het zwaarder: 3,5/9 betekende -16 en een daling naar plaats 15. Ook Daniil Dubov en Alexey Sarana leverden fors in en verdwenen uit de top-50.

Op de achtergrond speelt de opleving van het Oezbeekse schaken mee. Terwijl Javokhir Sindarov uitblinkt in de Candidates, schuift Abdusattorov verder naar voren en houden ook Nodirbek Yakubboev en Shamsiddin Vokhidov hun opmars vast. De Olympische titel van 2022 bleek geen eenmalige uitschieter; de kern van dat team blijft maand na maand ratingpunten opstapelen.

Opvallende stijgers en dalers

Onder de grootste winnaars bij de open top-100 valt Pavel Eljanov op met +23 na 7/8 tegen gemiddeld 2588 in Bundesliga en Extraliga. Parham Maghsoodloo (+12), Pranav Venkatesh (+16), Maksim Chigaev (+10) en David Navara (+17) leverden eveneens dubbele cijfers op. Daartegenover stonden forse minnen voor onder anderen Grigoriy Oparin (-15) en Daniil Dubov (-18), waarmee de bezetting van de plaatsen 50-100 merkbaar verschoof.

De algemene dynamiek in april werd gevoed door meerdere evenementen op hoog niveau, waaronder het Prague Masters, The American Cup, de Aeroflot Open en speeldagen in de Duitse Bundesliga. Wesley So versloeg in Saint Louis zowel Fabiano Caruana als Levon Aronian, maar kwam per saldo uit op +1 door zijn overige uitslagen.

Jeugdaccent bij de juniors

In de juniorenlijst behoudt Gukesh met 2732 de leiding, ondanks zijn minmaand. Yagiz Kaan Erdogmus (2687) blijft de opvallendste 14-jarige, terwijl Pranav V (+16 naar 2657) de grootste sprong in de top-5 maakte. Vaclav Finek, met 2571 de hoogstgerate IM, won de Challengers in Praag met 6,5/9 en heeft nog één norm nodig voor de GM-titel. Verder viel Mukhiddin Madaminov op met +19 en Leonardo Costa met +23, beiden richting de 2.550-zone.

De snelle doorgroei in deze groep onderstreept de brede instroom van talent geboren tussen 2006 en 2011. Dat vertaalt zich intussen ook naar de open top-100, waar meerdere junioren inmiddels structureel meedraaien en soms in de top-30 binnenvallen.

Vrouwenlijst: Bodhana binnen top-100

Aan de vrouwenkant bleven de top-10-verschillen beperkt, op de daling van Zhu Jiner naar plaats vier en de klim van Divya Deshmukh naar tien na. De grootste verschuivingen kwamen lager: WGM Alua Nurman (+65 naar 2443) schoot naar 25, en de 11-jarige Bodhana Sivanandan debuteerde in de top-100 met 2366 (+98 in maart, na +105 in februari). Ze staat nu 72e op de vrouwenranglijst, achtste bij de meisjes en tweede onder 11, achter IM Roman Shogdzhiev. Volgens de “Prodigy Watch”-metrieken heeft ze op haar leeftijd een historisch rankingprofiel dat slechts door tien spelers is overtroffen.

IM-elect Rose Atwell zette ook een stap richting 2400 met +36 na sterke resultaten in St. Louis en Charlotte. Het totaalbeeld: zowel in de open als vrouwenranglijst schuiven tieners en jonge twintigers sneller op dan voorheen, met Abdusattorovs nieuwe nummer-4-notering als meest zichtbare mijlpaal van deze maand.

Bronnen: www.chess.com, indianexpress.com

Vermelde spelers: Nodirbek Abdusattorov, Javokhir Sindarov